Wat is het recht op sociale bijstand ?

1. Maatschappelijke hulp van het OCMW, wat houdt dat in ?

1.1. Wat is de wettelijke basis van het recht op sociale bijstand in ruime zin ?

1.2. Waaruit bestaat de sociale bijstand r.z. van de OCMW’s?

1.3. Een menswaardig leven leiden, wat betekent dat?

1.4. Wat is een residueel recht?

2. Wat is het recht op maatschappelijke integratie (RMI) ?

2.1. Wat betekent het recht op maatschappelijke integratie (RMI)? Wat is de wettelijke basis?

2.2. Wat zijn de zes voorwaarden om recht te hebben op maatschappelijke integratie ?

2.2.0. De zes wettelijke voorwaarden

2.2.1. Wat betekent de voorwaarde in België te wonen?

2.2.1.1. Wat verstaan we onder de voorwaarde in België woonachtig te zijn ?

2.2.1.2. Mag ik in het buitenland verblijven ?

2.2.2. Wat betekent de voorwaarde van nationaliteit of verblijf ?

2.2.3. Wat betekent de voorwaarde van leeftijd?

2.2.3.1. Wat verstaan we onder de voorwaarde van leeftijd? Wat betekent meerderjarigheid?

2.2.3.2. Ik ben minderjarig, maar ik woon niet meer bij mijn ouders. Heb ik recht op het leefloon en/of sociale bijstand?

2.2.4. Wat betekent de voorwaarde onvoldoende middelen te hebben11?

2.2.4.1. Wat is de wettelijke basis en wat houdt het in?

2.2.4.2. Welke drie categorieën van leefloongerechtigden zijn er?

2.2.4.3. Hoe berekent het OCMW je inkomsten?

2.2.4.4. Hoeveel bedraagt het leefloon?

2.2.4.5. Welke inkomsten zijn gedeeltelijk of volledig vrijgesteld?

2.2.4.6. De “algemene” of “forfaitaire” vrijstelling

2.2.4.7. De ‘socioprofessionele’ vrijstelling of vrijstelling van inkomsten in het kader van de socioprofessionele integratie of ‘gewone’ vrijstelling

2.2.4.8. Wat gebeurt er als ik samenwoon?

2.2.4.9. Hoe berekent het OCMW mijn sociale bijstand wanneer de persoon waarmee ik samenwoon, werkt?

2.2.4.10. Wat gebeurt er als ik eigenaar ben van een of meer onroerende goederen?

2.2.4.11. Wat gebeurt er als ik spaargeld heb?

2.2.5. Wat betekent de voorwaarde van werkwilligheid?

2.2.5.1. Wat verstaan we onder de voorwaarde werkwillig te zijn?

2.2.5.2. Hoe kan ik bewijzen dat ik werkwillig ben?

2.2.5.3. Wat is het geïndividualiseerd project voor maatschappelijke integratie (GPMI)?

2.2.5.3.1. GPMI: wat is de wettelijke basis? Wat is het doel? Voor wie?

2.2.5.3.2. Hoe het GPMI onderhandelen, wijzigen en/of updaten?

2.2.5.3.3. GPMI: wat zijn de sancties?

2.2.5.4. Wat is een “artikel 60”-baan?

2.2.5.4.1. Artikel 60: Wat is de wettelijke basis? Wat is het doel?

2.2.5.4.2. Artikel 60: wat zijn de gevolgen van een “terbeschikkingstelling”?

2.2.5.4.3. Artikel 60: een recht of een verplichting?

2.2.5.4.4. Artikel 60: Welke loonschaal? Welke taken?

2.2.5.4.5. Artikel 60: arbeidsovereenkomst of sociale bijstand?

2.2.5.4.6. Kan het OCMW eisen dat ik “stage loop” vóór de ondertekening van de “artikel 60”-overeenkomst?

2.2.6. Wat betekent de voorwaarde al je rechten te laten gelden?

2.2.6.1. Wat verstaan we onder de voorwaarde al je rechten te laten gelden?

2.2.6.2. Wat betekent “een beroep doen op mijn onderhoudsplichtigen”?

3. Wat is het recht op sociale bijstand in strikte zin (s.z.)?

3.1. Wat is de wettelijke basis en wat zijn de vormen van sociale bijstand s.z.?

3.2. Wat zijn de voorwaarden van sociale bijstand s.z.?

3.3. Wat is het equivalent leefloon (equivalent LL of ELL)?

3.4. Ik voldoe niet aan de voorwaarden voor een LL / Het bedrag van mijn LL en/of van mijn inkomsten is ontoereikend. Wat moet ik doen om sociale bijstand in strikte zin te krijgen?

4. Wat zijn enkele voorbeelden van soorten bijstand die de OCMW’s verlenen?

4.1. Welke financiële hulp kan het OCMW bieden?

4.2. Welke bijstand is er voor huisvesting en/of daklozen?

4.2.0. De verschillende vormen van hulp bij huisvesting

4.2.1. Noodopvang en/of betaling van de kosten in een opvangcentrum

4.2.2. Tussenkomst voor huurwaarborg

4.2.3. Installatiepremie

4.2.4. Referentieadres

4.2.5. Financiële bijstand voor huur, verhuizing en/of huisvestingskosten

4.2.6. Bijstand bij zoektocht naar een nieuwe woning en/of sociale woning

4.3. Welke bijstand is er voor gezondheidszorg?

4.3.1. Hulp voor aansluiting bij een mutualiteit of HZIV

4.3.2. Medische kaart en/of requisitorium

4.3.3. Dringende medische hulp (DMH)

4.4.Welke bijstand is er voor energie en/of water?

4.5. Welke steun is er voor deelname aan het culturele en sociale leven en aan sportactiviteiten?

4.6. Welke hulp in natura kunnen de OCMW’s verlenen?

4.7. De oprichting van diensten door de OCMW’s.

5. Als ik mijn recht op werkloosheidsuitkering verlies, heb ik dan recht op het LL en/of op sociale bijstand s.z.?

6. Ik ben zelfstandige. Heb ik recht op het LL en/of op sociale bijstand s.z.?

7. Kan het OCMW aan mij overgemaakt geld terugvorderen?

7.1. Principe

7.2. Terugbetaling van het leefloon (LL)

7.2.1. In geval van herziening van beslissingen omdat de wet gewijzigd is of omdat de omstandigheden die een invloed hebben op je rechten veranderd zijn

7.2.2. Als het OCMW een materiële of juridische fout begaat

7.2.3. Als je hebt nagelaten om over je situatie te communiceren of onjuiste dan wel onvolledige verklaringen erover hebt gegeven en als dat een impact heeft op de toekenningsvoorwaarden van het leefloon

7.2.4. Wanneer het leefloon wordt toegekend als voorschot op een sociale uitkering of elk ander recht

7.2.5. Waaruit bestaat de terugvorderingsprocedure?

7.3. Terugbetaling van de kosten voor sociale bijstand s.z.

7.3.1. Als het OCMW je voorschotten heeft gegeven

7.3.2. Als je valse verklaringen aflegt

7.3.3. Terugbetaling van kosten voor sociale bijstand in geval van een fout van het OCMW

7.3.4. Terugbetaling van kosten voor sociale bijstand van het OCMW aan ouderen in woonzorgcentra

8. Kan het OCMW de aan mij betaalde bedragen terugvorderen van derden?

8.0. Definitie van een derde

8.1. Terugvordering bij onderhoudsplichtigen

8.1.1. Wie zijn de onderhoudsplichtigen?

8.1.2. Twee procedures voor terugvordering bij onderhoudsplichtigen

8.1.2.1. Tussenkomst van of verwijzing naar je onderhoudsplichtigen op het moment van de toekenning

8.1.2.2. Terugvordering bij je onderhoudsplichtigen na de toekenning

8.1.2.2.1. Wat is wettelijke subrogatie?

8.1.2.2.2. De grenzen van terugvordering a posteriori

8.2. Terugvordering bij erfgenamen en legatarissen

8.3. Terugvordering bij een aansprakelijke derde

8.4. Regels voor de terugvorderingsprocedure bij derden

8.4.1. Beslissing van het OCMW

8.4.2. Verjaring

8.4.2.1. Voor het leefloon:

8.4.2.2. Sociale bijstand s.z.:

8.4.3. Gerechtelijke stappen in geval van verwijzing of terugvordering bij derden

9. Zijn sancties mogelijk?

9.1. Sancties met betrekking tot het leefloon

9.2. Sancties met betrekking tot sociale bijstand in strikte zin

10. Ik ben student. Heb ik recht op een leefloon en/of sociale bijstand?

10.1. Leefloon

10.2. Sociale bijstand

10.3. Ik ben een Europese student en ik vraag het leefloon aan (of heb het al). Welke gevolgen heeft dit voor mijn verblijfsvergunning?

10.4. Ik ben een student van buiten de Europese Unie en ik vraag sociale bijstand aan. Welke gevolgen heeft dat voor mijn verblijfsvergunning?

11. Ik ben burger van de Europese Unie (of Zwitserland). Heb ik recht op het leefloon en/of sociale bijstand?

11.1. Leefloon

11.2. Sociale bijstand in strikte zin

11.3. Wat betekent “onredelijke belasting”?

11.4. Wat moet ik doen als de Dienst Vreemdelingenzaken mijn verblijfsvergunning intrekt of niet verlengt?

12. Ik kom van buiten de EU. Heb ik recht op het leefloon en/of op sociale bijstand?

12.1. Leefloon

12.2. Sociale bijstand in strikte zin

13. Ik ben een illegaal verblijvende minderjarige van vreemde origine, begeleid door mijn ouders of zonder begeleiding (NBMV). Heb ik recht op sociale bijstand?

14. Heb ik als asielzoeker recht op sociale bijstand?